arrow_drop_up arrow_drop_down

Wat zijn de gevolgen van stress op mijn lijf? Dit zijn de 5 gevolgen van stress op je lijf

Langdurige stress kan leiden tot verschillende issues in je lijf, van een platte kont en een ronde buik tot een laag libido en van slapeloosheid tot ontsteking. Maar hoe werkt dat precies? Dat lees je in dit artikel:

Platte kont en een ronde buik

Bij een stressreactie komt cortisol komt vrij. Cortisol is een stresshormoon dat eiwitten afbreekt om dit vervolgens om te zetten in glucose (energie)1. Doordat de spieren bestaan uit eiwitten, eet je vervolgens je eigen spieren op bij een stressreactie. Met name de bilspier wordt ‘opgegeten’ omdat dit de grootste spier is in je lichaam.

Op het moment dat je deze energie niet verbruikt, sla je deze energie op als vet tussen de organen – oftewel visceraal vet. Dit is bij veel mensen het geval, omdat de stressreactie niet meer een beer of tijger is – hoop ik -, maar een file of een nare opmerking van iemand. Vervolgens verbruik je de vrijgekomen energie niet en sla je deze energie (glucose) op als visceraal vet, oftewel vet tussen de organen.

Het visceraal vet produceert ook nog eens allerlei ontstekingsbevorderende stoffen, waardoor je meer gaat ontsteken. Dit kan uiteindelijk weer een laaggradige ontsteking tot gevolg hebben, wat bij een groot gedeelte van de Nederlandse bevolking het geval is. In het element: Eat lees je meer over laaggradige ontsteking en waarom dit de basis vormt voor veel lichamelijke ongemakken, zoals vermoeidheid, mist in je hoofd en prikkelbare gevoelens.

Laag libido

Op het moment dat je leeft in stress en het lichaam continu in de overlevingsstand verkeerd, is het geen tijd om kinderen te krijgen. Het is geen tijd om kinderen te verwekken als er een roofdier om de hoek staat. Dit kun je terugzien in de drie belangrijkste hormonale assen in het lichaam. In de linker figuur kun je de stress-as zien onder normale omstandigheden, in de rechter figuur zie je de effecten van stress.2

Zoals je kunt zien gaat alle energie naar de stress-as bij een stressreactie. Dit vergrootte immers onze kans op overleven. Nu kan chronische stress juist leiden tot een laag libido, onvruchtbaarheid en een trage schildklier. Er worden immers niet genoeg geslachtshormonen en schildklierhormonen geproduceerd, waardoor de geslachtsorganen en schildklier niet meer naar behoren werken.

Slapeloosheid

Ook was het niet handig om in slaap te vallen als een beer of tijger ons aanviel. Overleven stond dan ook op nummer één. Dit kan je terugzien in de productie van het slaaphormoon; melatonine.3

Adrenaline en melatonine gebruiken namelijk dezelfde bouwstoffen. Tijdens een stressreactie heeft de productie van adrenaline de voorkeur en worden alle bouwstoffen verbruikt voor de productie van adrenaline (stresshormoon). Vervolgens blijven er geen tot nauwelijks bouwstoffen over voor de aanmaak van melatonine (slaaphormoon).4

Resultaat? Slapeloosheid.

Lekke darm

Op het moment dat we gingen jagen of als er een beer of een tijger op ons af kwam rennen, was het belangrijk om zoveel mogelijk energie vrij te maken in het lichaam. Zo konden we beter vechten of te vluchten, waardoor we de kans op overleven verhoogden.

Naast dat de bijnieren verschillende stresshormonen aanmaken, heeft het lichaam ook een andere strategie ontwikkeld. Een strategie om de darmen zo lek als een mandje te maken.5 Door de darmen als het ware ‘open’ te zetten en daarmee de doorlaatbaarheid te verhogen, komen glucose, natrium en water gemakkelijker vrij in de bloedbaan. En krijgt het brein nog meer energie om sneller een beslissing te om te gaan vechten of te vluchten.

Maar, tegelijkertijd komen er ook allerlei bacteriën, ziekteverwekkers, gifstoffen en onverteerde resten het lichaam binnen. Dit veroorzaakt een ontstekingsreactie in het lichaam. In rap tempo wordt het immuunsysteem geactiveerd en komen de witte bloedlichaampjes op de ongewenste stoffen af die als een soort van Pacman grijpertjes de ongewenste stoffen elimineren.

Een prima reactie op de korte termijn.

Maar op de lange termijn blijven de darmen lek. Hierdoor blijft je lichaam continu een klein beetje ontsteken, doordat er ongewenste stoffen het lichaam blijven binnen komen.

Het lichaam kiest er daarom voor om continu op een laag pitje te blijven ontsteken. Een heftige ontstekingsreactie kan namelijk de dood tot gevolg hebben. Er komen immers te veel ongewenste stoffen in de bloedbaan terecht, wat te veel energie (glucose) vraagt om dit op te ruimen. Hierdoor kan een heftige ontstekingsreactie tot een zogenaamde ‘multiple organ failure’ leiden. Oftewel je organen gaan eraan en uiteindelijk jezelf.

Het lichaam kiest er daarom voor om op een laag pitje te blijven ontsteken, wat ook wel een laaggradige ontsteking wordt genoemd.

Op deze manier kan chronische stress, naast de toename van visceraal vet, ook door een lekke darm een laaggradige ontsteking veroorzaken.

Pijn

Zoals je eerder al las komt er tijdens een stressreactie adrenaline vrij. Hierdoor mobiliseer je enorme hoeveelheden energie naar de armen en benen om de kans op overleven te vergroten. Maar als je deze energie niet gebruikt en in je kantoorstoel blijft zitten, vestigt deze vloeibare energie (adrenaline) zich in de weefsels.6 Het vormt de basis voor chronische pijn, waar een groot gedeelte van de bevolking last van heeft. Het is emotie letterlijk opgeslagen in het weefsel. Daarom is het misschien beter om tijdens het beantwoorden van je mails te gaan spinnen, of even wat push-ups te doen. Zo reageer je op een natuurlijke manier op de stressreactie en verbruik je de vrijgekomen energie, zodat dit niet in je weefsels opgeslagen wordt.

Wat moet ik onthouden?

Langdurige stress kan leiden tot allerlei lichamelijke ongemakken, zoals pijn, een laag libido, lekke darm, slapeloosheid, een platte kont en een ronde buik. Kortom ons lichaam is hier niet optimaal voor aangepast. Gedurende de evolutie was er namelijk alleen maar sprake van kortdurende stress als er bijvoorbeeld een beer of tijger achter je aan zat. Toen vergrootte de stressreactie juist onze kans op overleven en nu werkt het helaas tegen ons.

En nu?

Wil je je stressbestendigheid verhogen en weer kerngezond & energiek door het leven gaan? Download dan het gratis E-boek: Nooit meer moe via deze link.

Literatuur

  1. Pawlak L. Stop Gaining Weight. 1st ed. Biomed General. Concord, CA. 2004.
  2. Rivier C, Rivest S. Effect of stress on the activity of the hypothalamic-pituitary-gonadal axis: peripheral and central mechanisms. Biol Reprod. 1991;45(4):523‐532.
  3. Tordjman S, Chokron S, Delorme R, Charrier A, Bellissant E, Jaafari N, Fougerou C (April 2017). “Melatonin: Pharmacology, Functions and Therapeutic Benefits”. Current Neuropharmacology. 15 (3): 434–443.
  4. Lieberman M, Marks A, Peet A (2013). Marks’ Basic Medical Biochemistry: A Clinical Approach (4th ed.). Philadelphia: Wolters Kluwer Health/Lippincott Williams & Wilkins. p. 175. ISBN 9781608315727.
  5. Camilleri M. Leaky gut: mechanisms, measurement and clinical implications in humans. Gut. 2019;68(8):1516‐1526.
  6. Crofford L. J. (2015). Chronic Pain: Where the Body Meets the Brain. Transactions of the American Clinical and Climatological Association, 126, 167–183.
Over de schrijver
Mijn naam is Jeroen de Wit. Ik houd van de natuur en de natuur vormt een grote inspiratiebron voor mij. Sinds ik 4 jaar geleden geleden besefte dat dit leven een deadline heeft, ben ik op ontdekkingsreis gegaan. Een ontdekkingsreis met de vraag: 'Welke factoren leiden tot gezondheid & geluk?'. Er kwamen verschillende gezondheidsprofessionals op mijn pad en tegelijkertijd stond ik ervan versteld hoe weinig we weten als het gaat om onze lichaam en mind. Daarom besloot ik de opgedane kennis te bundelen tot de 5 elementen van RE-SET. En dit platform op te zetten om de opgedane kennis en wijsheden nog meer te verspreiden. Daarnaast organiseer ik retreats, seminars en ben ik momenteel een aantal online trainingen aan het ontwikkelen.
Reactie plaatsen