Sinds de agrarische revolutie zijn we het land in getrokken en hebben we afscheid genomen van de zee. Hierdoor is de consumptie van zeevoedsel (omega 3-vetzuren) enorm gedaald. Tegelijkertijd is de consumptie van granen (omega 6-vetzuren) enorm gestegen. Met tot gevolg dat we te weinig omega 3-vetzuren binnenkrijgen en de balans tussen omega 3-vetzuren en omega 6-vetzuren zoek is.
Mede hierdoor is er sinds de agrarische revolutie eerder sprake geweest van een devolutie in plaats van een evolutie: ons brein is letterlijk ter grootte van een tennisbal gekrompen! [1]
Maar omega 3-vetzuren zitten toch ook in voeding afkomstig van het land? Waarom moeten deze afkomstig zijn uit de zee?
Er zijn verschillende soorten omega-3-vetzuren. Als we inzoomen op het brein en bekijken welke omega-3-vetzuren bijdragen aan de bouw van onze complexe hersenen, dan zijn dat de omega-3-vetzuren EPA en DHA. En niet ALA, die zich voornamelijk in planten bevindt.
Sommige onderzoekers zijn van mening dat ALA door het lichaam in EPA en DHA kan worden omgezet, maar dit proces verloopt niet efficiënt. Minder dan 0,5% van EPA en DHA wordt in ons lichaam gemaakt uit ALA. Ook blijkt dat ALA in ons lichaam voornamelijk wordt gebruikt als energiebron.
Dat deze omzetting niet efficiënt verloopt kunnen we vanuit evolutionair perspectief maar op één manier beredeneren: er is altijd voldoende EPA en DHA in onze voeding aanwezig geweest.[2] [3]
Wat zijn de voordelen van omega 3-vetzuren?
De moderne wetenschap laat steeds meer zien hoe belangrijk visvetzuren (omega 3-vetzuren: EPA en DHA) zijn. Zo zijn visvetzuren essentieel voor:
- Een goede opname van voedingsstoffen en de ontgifting (celstofwisseling) [4],
- Een goede werking van het immuunsysteem (ontstekingsregulatie) [5],
- Een goede stemming (ontwikkeling van het brein) [6],
- Een hoge stressbestendigheid (hormoongevoeligheid) [7]
- Een mooiere huid en haar (UV-bescherming en hydratatie van binnenuit). [8]
Wat zijn de goedgekeurde Europese gezondheidsclaims van omega 3-vetzuren?
Omega 3-vetzuren hebben verschillende goedgekeurde Europese gezondheidsclaims. [9] Een gezondheidsclaim kan alleen gebruikt worden als deze op de Europese lijst van goedgekeurde claims staat. Onderstaande claims zijn goedgekeurd:
- ALA draagt bij tot de instandhouding van normale cholesterolgehalten in het bloed. Het gunstige effect wordt verkregen bij een dagelijkse inname van 2 gram.
- DHA draagt bij tot de instandhouding van een normaal gezichtsvermogen. Het gunstige effect wordt verkregen bij een dagelijkse inname van 250 mg.
- DHA draagt bij tot de instandhouding van de normale hersenfunctie. Het gunstige effect wordt verkregen bij een dagelijkse inname van 250 mg EPA en DHA samen.
- EPA en DHA dragen bij tot een normale werking van het hart. Het gunstige effect wordt verkregen bij een dagelijkse inname van 250 mg EPA en DHA samen.
Wat gebeurt er als ik niet genoeg omega 3-vetzuren binnenkrijg? Hoe herken ik signalen van een tekort?
Een tekort aan omega 3-vetzuren kun je herkennen aan de volgende signalen van je lichaam [10]:
- Vermoeidheid
- Veel dorst en vaak moeten plassen
- Droge huid
- Slecht geheugen
- Brainfog, concentratieproblemen
- Stemmingswisselingen
- Probleemgedrag
- Depressie
- Pijnklachten of kramp in de spieren en gewrichten
- Ontstekingen
- Problemen met zien
- Verhoogde infectiegevoeligheid
- Tromboseneiging
- Hoge triglyceridenspiegel (cholesterol)
- Hevige en/of onregelmatige menstruele cyclus
- Allergieën, zoals netelroos, astma en eczeem
Hoe weet ik of ik voldoende mariene vetzuren binnenkrijg?
Om erachter te komen of je voldoende mariene vetzuren binnenkrijgt, kun je je omega 3-status zelf eenvoudig thuis meten. Je kunt dit doen door middel van een vingerbloedpriktest. Deze kun je bijvoorbeeld hier bestellen. Vervolgens kan je de test opsturen naar een onafhankelijk laboratorium. Binnen drie weken zijn de resultaten bekend, welke je online kan inzien.
Feit: Ruim 85% van de Nederlanders heeft geen optimale omega 3 bloedwaardes.
Welke omega 3 bloedwaardes zijn optimaal?
Met een vingerbloedpriktest kan je de omega 3-status in je rode bloedlichaampjes meten en de verhouding tussen omega 3-vetzuren en omega 6-vetzuren. Ook wel de omega 6:3 balans genoemd. Onderstaande waardes zijn optimaal:
- Omega 3 status: minimaal 8-12%. (Onze verre voorouders hadden een omega 3 waarde van ruim 12%)
- Omega 6:3 balans: lager dan 3:1.
Wat als mijn omega 3 bloedwaardes te laag zijn?
Zelfs ik dacht voldoende vette wilde vis te eten (2-4x p.w.) en gezond te leven, maar alsnog waren mijn bloedwaardes suboptimaal (omega 3 status: 5%, omega 6:3 balans; 16:1!). Om de bloedwaardes te herstellen is het eten van vette wilde vis alleen niet voldoende. Suppletie van visolie is daarom een essentiële aanvulling op een gezonde leefstijl.
Hoe kies ik de beste visolie?
Om de nadelige effecten van ‘slechte’ (geoxideerde) visolie te voorkomen is het belangrijk om op een aantal dingen te letten bij de aanschaf van visolie:
- Toevoeging van natuurlijke antioxidanten (anti= tegen, oxidant = oxideren) om oxidatie te voorkomen, zoals polyfenolen, tocoferolen (vitamine E), kruidenextracten, ascorbaten (vitamine C) of citroenzuur)
- 100% natuurlijk: synthetische toevoegingen zijn nergens voor nodig
- Lage TOTOX-waarde: lage oxidatie snelheid. Een TOTOX-waarde lager dan 10 is aan te raden.
- BPA-vrije verpakking: vrij van weekmakers die je hormonen verstoren.
- Gezuiverd van zware metalen, PCB’s en dioxinen
- Duurzaam: MSC-gecertificeerd of GMP keurmerk
Welke visolie voldoet aan deze eisen?
De visolie die ik zelf dagelijks gebruik en voldoet aan bovenstaande eisen, is de visolie van het merk Arctic Blue.
Welke dosering visolie is optimaal?
- Maand 1 en 2: 10 ml per dag (10 ml is een dubbele dosering om ervoor te zorgen dat de vetzuurbalans sneller richting normaalwaarden wordt hersteld)
- Vanaf maand 3 t/m maand 6: 5 ml per dag
- 10 ml komt neer op 1 volle eetlepel (daarnaast wordt er ook een kleine maatbeker bij de visolie geleverd)
Totaal: 7 flessen visolie voor een RESET van jouw vetzuurbalans.
Is er ook een vegan variant van visolie beschikbaar?
Naast visolie kun je ook kiezen voor algenolie. Volledig vegan. Verschillende experts suggereren echter wel dat de vetzuren uit algenolie wellicht moeilijker de hersen-bloed barrière passeren, waardoor de omega 3-vetzuren uit vis de voorkeur verdienen.
Gedurende de evolutie was dit ook onze oorspronkelijke bron van omega 3-vetzuren en daarom kan het zijn dat we beter zijn aangepast op visvetzuren dan plantaardige vetzuren. Dit zijn echter suggesties en de onderzoeken die dit onderbouwen heb ik zelf nog niet gevonden.
Mocht je algenolie willen kiezen, dan kun je het via onderstaande link bestellen.
Klik hier voor de vegan algenolie >>
Hoelang duurt het totdat mijn bloedwaardes hersteld zijn?
De rode bloedcellen in je lichaam hebben een levensduur van rond de vijf maanden. Voordat je rode bloedcellen de omega 3-vetzuren hebben opgenomen gaan daar dus een minimaal 5 maanden overheen. Een of twee maanden visolie slikken heeft daarom geen zin. Je cellen hebben namelijk de tijd nodig om de omega 3-vetzuren EPA en DHA op te nemen.
Daarom raad ik zelf aan om minimaal zes maanden visolie of algenolie te gaan suppleren, zodat je je cellen de tijd geeft om het op te nemen en je ook daadwerkelijk verschil kunt meten in je bloedwaardes.
TIP: Gebruik bij afrekenen de volgende kortingscode: jeroen-de-wit10
Wat kan ik doen om mijn omega 3 waardes op peil te houden als mijn bloedwaardes hersteld zijn?
Om de omega 3 waardes op peil te houden kan je 1 fles vis- of algenolie per maand blijven slikken, regelmatig vette wilde vis blijven eten (3-4 keer per week) en/of kabeljauwlever eten (omega 3 bommetje). Kabeljauwlever geprakt door tonijnsalade met gekookte eitjes vind ik persoonlijk erg lekker om zo mijn omega 3 binnen te krijgen, naast de dagelijkse suppletie.
Ik hoop dat ik zo al je vragen heb beantwoordt.
Mocht je nog vragen hebben, schiet ze in de comments. 🎈
Ik zal ze zsm beantwoorden 🙂
