De huid is het grootste orgaan van je lichaam en vormt de eerste beschermende barrière tegen invloeden van buitenaf. Tegelijk is de huid geen volledig afgesloten laag. Veel stoffen die je op je huid smeert worden gedeeltelijk opgenomen en komen uiteindelijk in het lichaam terecht.

Wanneer je dagelijks producten gebruikt die rijk zijn aan synthetische stoffen, moet je lichaam deze stoffen ook weer afbreken en uitscheiden. Dat proces gebeurt grotendeels via de lever, het belangrijkste ontgiftingsorgaan van het lichaam. Hoe meer onnatuurlijke stoffen je binnenkrijgt, hoe harder dit systeem moet werken. Dat kost energie – energie die je lichaam ook kan gebruiken voor herstel, vitaliteit en gezondheid.

Daarom kiezen steeds meer mensen ervoor om hun badkamer en huishouden stap voor stap te vullen met producten die bestaan uit pure, natuurlijke ingrediënten.

Niet alleen bij huidcrèmes, maar bij vrijwel alles wat dagelijks op of rond je lichaam wordt gebruikt.

Denk bijvoorbeeld aan:

• crèmes

• douchegel

• shampoo

• haarlak

• make-up poeder

• foundation

• parfum

• deodorant

• wasmiddel

• schoonmaakmiddelen

Gelukkig bestaan er voor vrijwel al deze producten tegenwoordig natuurlijke alternatieven.

Stoffen die je liever vermijdt

Veel conventionele cosmetica bevat ingrediënten die goedkoop zijn om te produceren, maar waar steeds meer vragen bij worden gesteld. Hieronder een aantal stoffen die vaak voorkomen in cosmetica en verzorgingsproducten.

Sodium Lauryl Sulfate (SLS) en Sodium Laureth Sulfate (SLES)
Schuimmiddelen die de huid kunnen uitdrogen of irriteren.

Parabenen
Conserveringsmiddelen die worden gebruikt om producten langer houdbaar te maken.

Ftalaten
Worden vaak gebruikt om geurstoffen langer te laten blijven hangen.

Minerale oliën
Zoals vaseline, paraffine of petrolatum. Afgeleid van aardolie en voeden de huid niet echt.

Aluminium (aluminum chlorohydrate)
Veel gebruikt in antitranspirant deodorant.

Polyethylene glycol (PEG’s)
Emulgatoren die in veel cosmetica worden gebruikt.

DEA, TEA en MEA
Schuimversterkers en emulgatoren.

Alcohol (in hoge concentraties)
Kan de huid uitdrogen.

Siliconen (siloxanen)
Zoals dimethicone of cyclomethicone. Geven een glad gevoel maar sluiten de huid af.

Triclosan
Antibacteriële stof die in sommige verzorgingsproducten zit.

Methylisothiazolinone
Conserveringsmiddel dat allergische reacties kan veroorzaken.

Wie etiketten gaat lezen, ziet dat deze stoffen in een groot deel van de conventionele cosmetica voorkomen.

Natuurlijke cosmetica: een eenvoudiger alternatief

Natuurlijke verzorgingsproducten proberen juist het tegenovergestelde te doen: zo min mogelijk ingrediënten gebruiken, en zoveel mogelijk uit de natuur halen.

Typische ingrediënten zijn bijvoorbeeld:

• plantaardige oliën

• boters zoals sheaboter of cacaoboter

• bijenwas

• kruidenextracten

• etherische oliën

Veel van deze ingrediënten zijn zo puur dat je ze in principe ook zou kunnen eten.

Oeroude huidverzorging: rundervet (tallow)

Een ingrediënt dat de laatste jaren opnieuw populair wordt is rundervet, ook wel tallow genoemd.

Voordat moderne cosmetica bestond, werd rundervet eeuwenlang gebruikt als huidverzorging. Dat komt doordat de vetzuursamenstelling sterk lijkt op de natuurlijke vetten van de menselijke huid.

Hierdoor kan tallow:

• de huidbarrière ondersteunen

• de huid diep voeden

• vocht beter vasthouden

Rundervet van grasgevoerde dieren bevat bovendien vetoplosbare vitamines zoals A, D, E en K.

Vaak wordt het gecombineerd met:

• olijfolie

• bijenwas

• etherische oliën

waardoor een smeerbare balsem ontstaat.

Sheaboter en cacaoboter

Naast dierlijke vetten worden ook plantaardige boters veel gebruikt.

Sheaboter
Wordt gemaakt van de noten van de sheaboom en bevat veel antioxidanten en vetzuren. Werkt goed bij een droge of gevoelige huid.

Cacaoboter
Komt uit cacaobonen en vormt een beschermend laagje op de huid dat helpt vocht vast te houden.

Beide boters worden veel gebruikt in:

• huidcrèmes

• lippenbalsem

• bodybutter

Natuurlijke oliën voor huid en haar

Naast boters worden veel plantaardige oliën gebruikt in natuurlijke cosmetica.

Veelgebruikte voorbeelden zijn:

Jojoba-olie
Lijkt sterk op de natuurlijke talg van de huid.

Amandelolie
Zacht en geschikt voor gevoelige huidtypes.

Olijfolie
Rijk aan antioxidanten.

Deze oliën worden gebruikt in:

• huidverzorging

• haarverzorging

• make-up removers

• massageoliën

Olie of vet: wat werkt wanneer?

Niet elk huidproduct werkt in elk seizoen even goed.

Oliën zijn vloeibaar en trekken snel in.
Vetten en boters zijn dikker en vormen een beschermlaag op de huid.

In de zomer

De huid produceert vaak meer talg en heeft minder behoefte aan zware bescherming.

Daarom werken lichtere oliën vaak prettig, zoals:

• jojoba-olie

• druivenpitolie

• amandelolie

In de winter

Door kou, wind en verwarming kan de huid sneller uitdrogen.

Dan kunnen rijkere vetten beter werken, zoals:

• tallow

• sheaboter

• cacaoboter

• balsems met bijenwas

Een eenvoudige vuistregel:

Olie voedt.
Vet beschermt.

Natuurlijke alternatieven voor dagelijkse producten

Natuurlijke verzorging beperkt zich niet tot huidcrème. Vrijwel elk product in de badkamer en keuken heeft tegenwoordig natuurlijke alternatieven.

Douchegel en shampoo

Natuurlijke varianten gebruiken milde plantaardige reinigers in plaats van agressieve sulfaten.

Deodorant

Natuurlijke deodorants werken vaak met:

• baking soda

• magnesium

• kokosolie

• etherische oliën

Make-up en foundation

Veel natuurlijke make-up bestaat uit:

• mineralen

• kleipoeders

• plantaardige oliën

Parfum

Natuurlijke parfums gebruiken etherische oliën in plaats van synthetische geurstoffen.

Haarlak en styling

Sommige natuurlijke stylingproducten gebruiken bijenwas of plantaardige harsen.

Wasmiddel

Natuurlijke wasmiddelen gebruiken bijvoorbeeld:

• zeepnoten

• plantaardige zepen

• enzymen uit natuurlijke bron

Schoonmaakmiddelen

Voor schoonmaak zijn vaak maar een paar simpele ingrediënten nodig:

• azijn

• baking soda

• citroen

• natuurlijke zeep

Aanbieders van natuurlijke verzorgingsproducten

Er zijn steeds meer webshops en merken die zich richten op pure, natuurlijke verzorging.

Enkele voorbeelden:

Bio Amable
Webshop met natuurlijke cosmetica en verzorgingsproducten.

Green Jump
Breed assortiment natuurlijke verzorging, make-up en huishoudproducten.

Weleda
Bekend merk met natuurlijke huidverzorging en lichaamsproducten.

Puur Mieke
Richt zich op natuurlijke verzorging en huishoudproducten.

Rauw Naakt & Gezond
Webshop met producten op basis van pure ingrediënten.

Hanz de Fuko
Bekend om natuurlijke haarstylingproducten zoals Claymation.

Minder ingrediënten, meer effect

Wat natuurlijke verzorging vaak onderscheidt van conventionele cosmetica is eenvoud.

Waar reguliere producten soms tientallen ingrediënten bevatten, bestaan natuurlijke alternatieven vaak uit slechts enkele componenten.

Een eenvoudige huidbalsem kan bijvoorbeeld bestaan uit:

• rundervet of sheaboter

• bijenwas

• een plantaardige olie

Meer is vaak niet nodig.

Veel producten kun je zelfs relatief eenvoudig zelf maken.

Terug naar eenvoud

Onze huid is duizenden jaren gewend geweest aan eenvoudige, natuurlijke vetten en oliën. Pas de laatste decennia zijn we massaal synthetische cosmetica gaan gebruiken.

Steeds meer mensen ontdekken dat het verrassend effectief kan zijn om weer terug te gaan naar eenvoud: producten met herkenbare ingrediënten die de huid ondersteunen in plaats van belasten.

Een simpele vuistregel die vaak wordt gebruikt:

Smeer bij voorkeur alleen iets op je huid wat je in principe ook zou kunnen eten.

Je huid zal je daar vaak dankbaar voor zijn.

Literatuur

Consumentenbond (2017). Gevaarlijke stoffen in lippenbalsems.
https://www.consumentenbond.nl/nieuws/2017/gevaarlijke-stoffen-in-lippenbalsems